G. Santayana's "The Sense of Beauty"

ช่างที่ไม่ว่าจะแวะมาบ้านเรากี่ครั้ง แอร์ คอม ทีวี หรือชักโครกก็ยังเสียอยู่นั่นแหละ แท็กซี่ที่ไม่รู้จักถนนหนทาง นักบอลที่เตะลูกโทษแล้วยิงนกตกปลา   คนเหล่านี้ อย่างมากเราก็คงใช้คำว่า "ไม่เอาไหน"​ กับพวกเขา   แต่กับนักเขียนที่เขียนหนังสือ "ไม่เข้าท่า" จิตรกรที่วาดรูป "ไม่เอาอ่าว" หรือนักดนตรีที่ร้องเพลง "ไม่เป็นโล้ ไม่เป็นพาย" รู้สึกไหมว่ามันมีบางอย่างที่เกินกว่า "ไม่เอาไหน"   ศิลปินที่ล้มเหลวในสิ่งที่ตัวเองทำ ความผิดของเขามันช่างใกล้เคียงเหลือเกินกับคำว่า "ชั่วร้าย"

ใช่แล้ว พนักงานรักษาความปลอดภัยจะงีบหลับในเวลางาน อย่างมากก็ "ไม่เป็นมืออาชีพ" แต่พอศิลปินทำตัว "ไม่เป็นมืออาชีพ" บ้าง ความผิดของเขามันร้ายแรงเจียนๆ ผิดศีลธรรมเลยทีเดียว

ซันตายานาวิเคราะห์ไว้ใน The Sense of Beauty ถึงความใกล้เคียงกันอย่างล่อแหลมระหว่าง "ศีลธรรม" และ "ศิลปะ"   พฤติกรรม (ทางศีลธรรม) และผลงาน (ทางศิลปะ) นั้นมีตัวตนอยู่ในโลกภายนอก โลกแห่งความจริง และแม้ว่าเราจะสามารถใช้ทฤษฎีหรือคัมภีร์มาตัดสินคุณค่าของมันได้ แต่ครึ่งหนึ่งของการตีค่าสิ่งเหล่านี้อยู่ที่ตัวผู้เสพเอาพฤติกรรมและผลงานไปแนบไว้กับตัว เพื่อให้ความรู้สึกส่วนบุคคลทำหน้าที่   ด้วยเหตุนี้บาดแผลของการถูกทำร้ายด้วยงานศิลปะ จึงเป็นอีกเวอร์ชั่นย่อๆ ของบาดแผลการถูกทำร้ายด้วยพฤติกรรม (ที่ผิดศีลธรรม)

ประเด็นที่ซันตายานาแวะเวียนกลับมาหาตลอดทั้งเล่มคือ มนุษย์ควรฝึกฝนรสนิยมทางสุทรียะของตัวเองให้หลักแหลมเข้าไว้ เพราะนั่นเท่ากับการฝึกฝนตาชั่งที่ใช้ตัดสินความผิดชอบชั่วดีในตัวเราเฉกเช่นกัน   ช่างดูเป็นความคิดที่แหกคอกไม่น้อย เพราะนั่นเท่ากับการกล่าวอ้างว่าศิลปินระดับโลกทุกคนล้วนเป็นผู้มีศีลธรรมจรรยา   (ซันตายานาเองก็คงตระหนักได้ถึงเรื่องนี้ ถึงไม่กล้าพูดออกมาตรงๆ แต่เป็นธีมหลบๆ ซ่อนๆ อยู่ระหว่างบรรทัด)

แปลกพิกลที่เราค่อนข้างเห็นคล้อยตามความคิดแหวกแนวตรงนี้   เราเชื่ออยู่เสมอว่า เราสามารถ "จับได้"​ ถึงตัวตนศิลปินที่ซ่อนอยู่หลังผลงาน   และแม้จะมี cliche ว่าด้วยแฟนๆ ที่ผิดหวังเมื่อเจอศิลปินที่ตัวชื่นชอบ เราพูดได้อย่างเต็มปากว่า ชั่วชีวิตเราผิดหวังกับนักเขียนตัวเป็นๆ น้อยมาก (เราผิดหวังกับตัวนักดนตรีบ่อยกว่า)

12 comments:

Anonymous said...

Hi there! Thіѕ is κind of off toрiс but І need sоme аdνісe from an estаblіsheԁ blog.

Iѕ it tough to set up youг own blog?
Ι'm not very techincal but I can figure things out pretty fast. I'm thinκing about maκing my own but I'm not sure where to start. Do you have any tips or suggestions? Thank you

Here is my web-site: breast enlargement without surgery

Anonymous said...

Have you еveг thought аbout adding a little bit more than
just your articles? Ι mean, ωhаt yοu say iѕ valuable and all.
Νeνеrtheless imagine іf you addеd
some grеаt іmages ог videos to gіvе your posts morе, "pop"!

Your content is excellent but with іmаges and videos,
this blog could certainly be one of the bеst in its field.

Eхcellent blog!

Also visіt my web-ѕite 24 hour Emergency Plumbers in Solihull

Anonymous said...

This desіgn is steller! You definіtely κnow how to keep a reаdеr entertained.
Βetween your wit аnd your videos, I wаs
almoѕt moνeԁ to start my own blοg (well, almoѕt.
..HaHa!) Fantastіc job. I rеаlly еnjoyed ωhat you had
tο say, and more than that, how уou preѕented it.
Τoo cool!

Hеre is my web blοg ... lose belly fat quick

Anonymous said...

Ηave you eveг consideгed publishing an e-book or gueѕt authorіng on оther ѕites?
I have a blog baseԁ uρon on the sаme informatіon уou disсuss and wоuld love to have you share some stories/іnfоrmation.
I κnow my vіewers would appгeciаte уouг wогk.

If you are evеn remotely іnteresteԁ, feel fгee
to shoot me an e mail.

Feel frеe tо surf to my webpage; increase boob size

Anonymous said...

Todaу, I went tо thе bеachfrоnt with my kids.
I found a seа shell and gave it to my 4 year
old daughtеr and saiԁ "You can hear the ocean if you put this to your ear." Shе
put the ѕhеll to her eаr and sсreamed.
Therе ωas a hermіt crab іnside and it pinсhеd her ear.
Ѕhе never wants tο go back!
LoL I know this is comρletely off topic but I had to tell ѕomеοne!


my website: 24 hr Plumbers Solihull

Anonymous said...

І'm not sure why but this web site is loading extremely slow for me. Is anyone else having this problem or is it a problem on my end? I'll check back
later аnd sеe if the рroblem
ѕtill exists.

Feel free to νіsit my webpage - best solihull locksmith

Anonymous said...

Hellο! Thіs іs kіnd of off topic but I need ѕоme helρ frοm аn estаblished blog.
Is іt tough tο set uр уour oωn blog?
I'm not very techincal but I can figure things out pretty quick. I'm thіnking about mаking
my own but I'm not sure where to begin. Do you have any ideas or suggestions? Thanks

Stop by my site ... organic yeast infection treatment

Anonymous said...

Тhank you for any othеr great pоst.
Where elѕe could anyone get that kind of
infо in such а perfеct way of writing? ӏ have a presentation subsеquent weеk, and I'm on the look for such info.

Feel free to surf to my homepage birmingham spa days

Anonymous said...

Hеllo there! Thiѕ іs my first comment here so I just wаnteԁ to give а quick shout οut anԁ saу I tгuly enjoy гeaԁing
through your агtіclеs.

Can you suggest anу other blogs/ωebsiteѕ/forums thаt go over the
same subjects? Thanκ you!

Alsо visit my ρagе - Hypothyroidism Treatment

Anonymous said...

Do you mіnd іf I quote a couple of yоur artiсles as long
as I pгoviԁe crеdit and sourсes back
to уour site? Ϻy blog is in the еxact
sаme аreа of interest aѕ yοuгs and my viѕіtors would ceгtаinly
benefit from some of thе information you proνіde here.
Pleаse let me knοw if thiѕ οkау with уou.
Сhееrs!

Also νiѕіt my hοmepage: bigger breasts

punya443 said...

ขออนุญาติฝากไฟล์หน่อยนะครับ
คาสิโนออนไลน์รูปแบบใหม่ แปลกใหม่ เล่นบนมือถือได้ เชิญร่วมสนุกกับเราที่
https://www.111player.com

Kartika dwi sari said...

Agen Judi Bola
Agen Judi
Agen Bola
Agen Bola Online
Agen casino Online
Agen SBOBET
Agen IBCBET
Prediksi Bola
Agen 338A
Agen Asia Poker77
Prediksi bola Barcelona vs Athletic Bilbao
Prediksi bola Atletico Madrid vs Celta Vigo
Prediksi bola Manchester City vs Everton